Triệu Thư Hòa đặt chồng tài liệu xuống bàn: “Thời gian gấp, tôi không khách sáo nữa. Hai nam đồng chí phụ trách phân loại tất cả danh sách sản phẩm do các nhà máy trực thuộc gửi lên lần này, chia thành từng nhóm lớn, lập bảng và đóng tập.”
“Tiểu Mạn, trước kia học trung cấp cậu có nền tảng tiếng Anh tốt. Mấy bản dịch tiếng Anh sơ bộ về đồ thủ công truyền thống này, cậu kiểm tra trước giúp mình xem có lỗi chính tả cơ bản không. Trước giờ tan làm chiều nay nộp lại, có vấn đề gì không?”
Tiền Tiểu Mạn vội nhận tài liệu: “Không vấn đề gì! Cô giáo Triệu yên tâm, tôi sẽ kiểm tra ngay!”
Hai nam đồng chí còn lại cũng tự dọn ghế, ngồi vào bàn bên cạnh làm việc. Triệu Thư Hòa tiếp tục viết phương án bố trí gian hàng bằng tiếng Anh.
Đến giờ nghỉ trưa, Triệu Thư Hòa và Tiền Tiểu Mạn ăn cơm ở nhà ăn rồi về văn phòng trước.
Thấy giờ trong phòng không có người khác, Tiền Tiểu Mạn mới mở lời: “Thư Hòa... cô giáo Triệu.”
Triệu Thư Hòa hỏi: “Sao thế? Có chỗ nào trong bản thảo cậu không hiểu à?”
“Thư Hòa, chuyện ngày tốt nghiệp, mình muốn xin lỗi cậu.”
Triệu Thư Hòa ngạc nhiên: “Xin lỗi chuyện gì?”
“Chính là... những lời mình nói rằng cậu kết hôn rồi cả đời sẽ bị định hình ấy.” Tiền Tiểu Mạn ngượng ngùng. “Lúc đó mình tự cho là thông minh. Giờ nghĩ lại, nói thế thật không phải phép.”
Triệu Thư Hòa thật sự chẳng nghĩ ngợi gì: “Tưởng chuyện gì lớn! Cậu vốn có lòng tốt nhắc nhở mình, đâu phải trù ẻo. Mình còn phải cảm ơn tấm lòng ấy mới đúng.”
“Cậu không giận à?”
“Mình giận gì chứ?” Triệu Thư Hòa đưa cho cô một cây bút, hiện giờ chỉ muốn bạn học cũ mau bắt tay làm việc. “Cậu là bạn học của mình, lại là đồng đội lần này, hai đứa phải hợp tác tốt. Nào, làm việc thôi.”
Tiền Tiểu Mạn thở phào. Hóa ra người ta chẳng hề để bụng, chỉ có mình gượng gạo suốt cả buổi sáng.
Những ngày tiếp theo, Triệu Thư Hòa bận rộn đến mức không có lúc nghỉ. Ban ngày cô đối chiếu từng thuật ngữ trong danh mục, tối đến lại vào kho tư liệu trong đầu tra cứu kiến thức ngoại thương đời sau.
Ngày 5 tháng 10 năm 1977, cô quyết định mang giấy giới thiệu do phó giám đốc Lý phê duyệt, đi một lượt khắp các nhà máy.
Tại xưởng sơn mài, một người thợ già ngồi trong xưởng, biểu diễn cho cô xem toàn bộ quy trình làm đồ sơn mài cốt rỗng. Quét sơn, hong khô trong bóng râm, mài nhẵn, lại quét sơn. Một chiếc bát nhỏ phải trải qua biết bao công đoạn.
“Cô giáo Triệu, cô ghi những thứ này làm gì?” Người thợ già vừa làm vừa hỏi. “Khách Tây có nhìn thấy đâu.”
“Bác ơi, chính vì họ không tận mắt thấy nên cháu mới càng phải ghi.” Triệu Thư Hòa vừa viết lia lịa vừa đáp. “Khách nước ngoài hỏi chiếc bát này làm như thế nào, nếu cháu không trả lời được, nó sẽ chẳng bán được giá cao. Quy trình của bác, mang đến triển lãm chính là tiền đấy.”
Người thợ già nghe thế, ngay hôm ấy ở lại làm thêm, giảng lại cho cô toàn bộ quy trình một lượt.
Cô cũng lần lượt ghé xưởng đũa khắc hoa bằng nhiệt và hợp tác xã chế tác rối bóng, học thêm những kiến thức nhà nghề từ các nghệ nhân, ghi kín hơn nửa cuốn sổ.
Ngày 10 tháng 10 năm 1977, ngày xuất phát đã đến.
Triệu Thư Hòa xếp ba bộ quần áo thay đổi, hai đôi giày, một túi vải và một túi đeo vai, lên đường với hành lý gọn nhẹ. Lục Cảnh Phong đưa cô ra ga tàu, suốt đường mặt vẫn căng thẳng.
“Đến nơi phải viết thư.” Anh đưa túi cho cô. “Mỗi tuần một lá, thiếu một lá thì tự biết hậu quả.”
“Được, được. Thư gửi trưởng khoa Lục, em tuyệt đối không thiếu lá nào.”
Mười giờ sáng, đoàn tham gia triển lãm của Sở Ngoại thương tỉnh đã tập hợp đầy đủ. Người dẫn đoàn lần này là phó giám đốc Lý. Mấy hôm trước xem danh sách, Triệu Thư Hòa mới biết tên đầy đủ của ông là Lý Thủ Gia.
Cả đoàn có hơn hai mươi người, ai cũng mang túi lớn túi nhỏ, bên cạnh còn chất vài chiếc rương đựng hàng mẫu quý phải tự mang theo. Số hàng lớn đã được gửi bằng toa tàu chở hàng đến Quảng Châu từ hai ngày trước.
Thấy mọi người đầy đủ, Lý Thủ Gia đứng trên bậc thềm bắt đầu chia nhóm: “Nghe cho rõ! Lần này đi công tác, hai mươi ba người chúng ta chia thành bốn tổ! Tổ hậu cần năm người, phụ trách ăn ở, vé tàu xe! Tổ đại diện kỹ thuật sáu người, là các thợ giỏi từ nhà máy tới, chuyên giải đáp thắc mắc! Tổ bảo quản và điều phối sản phẩm sáu người, trông coi hàng hóa!”
“Còn lại là tổ phiên dịch bốn người, do Triệu Thư Hòa phụ trách, gồm Tiền Tiểu Mạn, Cao Hải, Ngô Tiểu Giang. Bốn người ngoài phiên dịch còn kiêm luôn nghiệp vụ bán hàng, đàm phán giá cả đều do các cô cậu chịu trách nhiệm!”
Cao Hải và Ngô Tiểu Giang là hai cán bộ nam của Cục Ngoại thương, bình thường ít nói nhưng làm việc chắc chắn. Cả hai đồng loạt gật đầu với Triệu Thư Hòa.
Lý Thủ Gia bổ sung: “Ai cũng phải tỉnh táo, làm cho ra trò! Một tháng này, chúng ta đại diện cho cả tỉnh! Làm mất mặt rồi về, tôi sẽ không tha cho ai đâu!”
Buổi trưa, đoàn tàu chuyển bánh. Chiếc tàu vỏ xanh rít một hồi còi dài, chậm rãi rời sân ga, chạy về phía nam.
Tàu vỏ xanh cuối thập niên bảy mươi chạy chậm, lại dừng nhiều ga. May là tỉnh đã mua vé giường nằm cứng cho những người mang nhiệm vụ lần này.
Sáng ngày 13 tháng 10 năm 1977, cuối cùng đoàn tàu cũng dừng tại ga Quảng Châu.
Vừa ra khỏi ga, Quảng Châu giữa tháng mười vẫn mang hơi nóng ẩm đặc trưng của phương nam. Mọi người vốn từ vùng nội địa đến, mặc quần áo mùa thu, mới vài phút lưng đã đổ mồ hôi.
Bộ Ngoại thương có điểm đón khách riêng ngay nhà ga. Hai chiếc xe khách lớn đưa cả đoàn đến nhà khách ngoại thương Quảng Châu.
Nhà khách ngoại thương những năm bảy mươi, tuy tên nghe sang trọng nhưng vì người từ khắp cả nước đều đổ về, chỗ nghỉ rất khan hiếm. Phó giám đốc Lý làm thủ tục, Triệu Thư Hòa và Tiền Tiểu Mạn cùng hai nữ đồng chí hậu cần khác được xếp vào một phòng tầng hai.
Bốn chiếc giường sắt đơn, mỗi người một chậu rửa mặt, trên trần treo chiếc quạt lớn. Mọi người vừa đặt hành lý, dùng nước mát rửa mặt, còn chưa kịp nghỉ được mấy phút thì phó giám đốc Lý đã gõ cửa: “Toàn thể tập hợp! Đến khu triển lãm xem địa điểm, bố trí gian hàng!”
Bên ngoài khu Hội chợ Quảng Châu, tức khu triển lãm đường Lưu Hoa trước đây, lúc này người xe chen chúc, tiếng nói cười ồn ào. Đủ loại xe tải, xe ba bánh đang chở những thùng hàng lớn nhỏ vào trong.
Vào bên trong khu triển lãm mới thấy chính quyền Quảng Châu sắp xếp rất có quy củ. Đoàn chính của mỗi tỉnh được phân gian hàng ở hai bên lối đi chính. Còn các nhà máy địa phương tự đăng ký tham dự thường có vị trí xa hơn, nằm ở những góc khuất.
Gian hàng tỉnh S lần này nằm ở giữa đoạn đường chính trung tâm tầng một. Vị trí không quá tốt cũng chẳng tệ, được cái diện tích rất rộng, đủ sức bày tất cả sản phẩm của tỉnh.
“Làm việc, làm việc!” Phó giám đốc Lý phất tay. Mọi người lập tức cởi áo khoác, xắn tay áo bắt đầu.
Tổ hậu cần bận dựng kệ, trải vải đỏ. Tổ bảo quản sản phẩm mở thùng, lần lượt đặt đồ sơn mài lớn, đồ sứ, linh kiện máy móc lên giá.
Triệu Thư Hòa không làm việc khuân vác. Nhiệm vụ của cô là sắp xếp bộ mặt gian hàng.
“Cao Hải, kéo thẳng băng rôn tiếng Trung và tiếng Anh ra, bên phải cao thêm một chút.” Triệu Thư Hòa đứng trước gian hàng chỉ đạo.
Bố trí gần xong, cô lấy trong túi ra một gói đồ đã chuẩn bị sẵn, đưa cho bác Vương của tổ hậu cần.
“Bác Vương, mấy ngày này vất vả cho bác rồi. Đây là nguyên liệu làm giấm hoa hồng mà chúng ta đã bàn. Bác đến phòng nước nóng lấy hai phích nước sôi, ngâm cho nguyên liệu tan rồi pha giấm vào, để nguội. Kiếm một bình thủy tinh sạch đựng, bên cạnh chuẩn bị thêm nhiều cốc thủy tinh nhỏ. Ngày mai mở cửa triển lãm, ai đến gian hàng xem đồ thì mời một cốc trước.”
Trong hội trường ồn ào, ai cũng đang tranh thủ từng phút để chuẩn bị cho lễ khai mạc. Triệu Thư Hòa cúi đầu sắp xếp bảng báo giá cao hoàn toàn bằng tiếng Anh trên bàn thì phía sau có người gọi: “Triệu Thư Hòa? Đúng là cậu rồi!”
“Chu Lỵ? Cả Lâm Hiểu nữa? Sao hai cậu lại ở đây?” Triệu Thư Hòa lập tức nhận ra. Chính là hai cô gái trong đội Thượng Hải, từng cùng Trần Khải đến nhà khách số hai ở kinh thành để “tuyên chiến” với cô. Sau đó, họ cũng tham gia cuộc thi tiếng Anh.
“Đúng là cậu rồi, Triệu Thư Hòa!” Chu Lỵ kéo Lâm Hiểu bước tới. “Sao cậu cũng ở đây vậy?!”
Triệu Thư Hòa cảm thấy thế giới này quả thật kỳ diệu. Tháng năm ở kinh thành, mọi người còn cạnh tranh quyết liệt trên bài thi. Giờ đây, tại Hội chợ Quảng Châu, nơi liên quan đến nguồn ngoại tệ của đất nước, những đối thủ năm xưa lại cùng tụ hội trên một chiến trường mới.