Lục Cảnh Phong là người nói được làm được. Đã đồng ý với Triệu Thư Hòa chưa sinh con trong hai năm tới, anh tuyệt đối không qua loa. Ăn sáng xong, anh thay quần áo công tác, dắt xe đạp ra khỏi nhà.
Đến nhà máy thuốc lá, Lục Cảnh Phong ghé phòng trực trước, lật xem sổ ghi chép tuần tra tối qua, xác nhận không xảy ra chuyện gì mới thong thả sang trạm y tế ở tầng một tòa nhà hậu cần.
Thời này, các vật dụng kế hoạch hóa gia đình không bán ở hợp tác xã cung tiêu mà được phát miễn phí tại trạm y tế cơ quan hoặc công xã. Nhưng công nhân trong nhà máy phần lớn ngại ngùng, thà vô tình có thêm một đứa con còn hơn ban ngày đi hỏi bác sĩ lấy những thứ ấy.
Hôm nay, người trực ở trạm y tế là bác sĩ Vương, một phụ nữ ngoài bốn mươi rất nhiệt tình.
“Ồ, trưởng khoa Lục.” Bác sĩ Vương thấy anh bước vào liền mỉm cười chào. “Nghe nói mấy hôm trước cậu vừa đăng ký kết hôn rồi chuyển nhà? Mới cưới vợ mà hôm nay có thời gian đến chỗ tôi dạo chơi à?”
Lục Cảnh Phong kéo ghế ngồi, chẳng hề ngượng ngùng: “Bác sĩ Vương, hôm nay tôi đến xin một ít đồ.”
“Lấy gì? Thuốc cảm hay thuốc đỏ?”
“Không phải.” Lục Cảnh Phong hạ giọng một chút. “Tôi muốn lấy... bao dùng cho kế hoạch hóa gia đình.”
Ngụm trà trong miệng bác sĩ Vương suýt phun ra. Bà trợn mắt nhìn anh: “Cái gì? Cậu lấy thứ ấy làm gì? Vừa kết hôn, tuổi còn trẻ khỏe, không mau sinh một cậu con trai bụ bẫm, lại đi xin món này?”
“Bác sĩ Vương, bà đừng trêu tôi.” Lục Cảnh Phong lấy ra dáng vẻ thật thà quen thuộc. “Vợ tôi mới mười chín tuổi, vừa tốt nghiệp trung cấp sư phạm, sắp đến Trường Bồi dưỡng Giáo viên tỉnh nhận việc làm cán bộ nghiên cứu giảng dạy. Cô ấy là nhân tài do nhà nước tuyển chọn. Hai năm đầu là lúc tập trung xây dựng sự nghiệp, cống hiến cho đất nước, sao lại để sinh con cản trở được?”
Bác sĩ Vương nghe đến ngẩn cả người, cứ thấy có gì đó không ổn.
Lục Cảnh Phong nói tiếp: “Hơn nữa, giờ nhà nước chẳng đang khuyến khích kết hôn và sinh con muộn sao? Đài phát thanh trong nhà máy ngày nào cũng tuyên truyền. Là một cán bộ, đảng viên, tôi đương nhiên phải gương mẫu hưởng ứng lời kêu gọi. Có con muộn hai năm cũng tốt cho sức khỏe của phụ nữ.”
Nghe anh nói đâu ra đấy, bác sĩ Vương giơ ngón tay cái: “Trưởng khoa Lục, giác ngộ tư tưởng của cậu cao quá! Đàn ông trong nhà máy đều phải học tập cậu!”
Bác sĩ Vương kéo ngăn tủ, lấy ra ba hộp giấy nhỏ dài đưa thẳng cho anh: “Cầm đi! Chuyện vợ cậu đứng nhất toàn quốc, trong nhà máy có ai không biết? Cậu đã cưới về cho nhà máy thuốc lá một nữ trạng nguyên, đúng là phải chăm sóc cho tốt.”
“Cảm ơn bác sĩ Vương.” Lục Cảnh Phong cất mấy hộp vào túi vải mang theo, đứng dậy. “Bà cứ làm việc đi. Tôi ra mua ít rau, hôm nay cuối tuần, phải về nấu cho vợ một bữa ngon.”
Nhìn anh đi xa, bác sĩ Vương không ngừng cảm thán: “Cậu tư nhà họ Lục trông cao to thô kệch vậy mà thương vợ lại chu đáo, thật thà đến thế!”
Sáng ngày 19 tháng 7 năm 1977.
Ăn sáng xong, Lục Cảnh Phong đưa Triệu Thư Hòa đến cổng Trường Bồi dưỡng Giáo viên tỉnh.
“Trường bồi dưỡng khác các cơ quan bình thường. Trong đó nhiều học giả lớn tuổi, chuyện thị phi cũng nhiều.” Lục Cảnh Phong dặn cô. “Em trẻ nhất, làm gì cũng phải quan sát trước. Ai ỷ thâm niên bắt nạt thì đừng chịu ấm ức một mình, về nhà nói với anh.”
“Biết rồi, trưởng khoa Lục. Anh mau đi làm đi, khoa bảo vệ nhà máy thuốc lá còn trông vào anh đấy.” Triệu Thư Hòa cười trêu.
Cô đến phòng hành chính trước, nộp hồ sơ hộ khẩu và giấy báo nhận việc. Cán bộ phụ trách đăng ký có thái độ rất tốt, dẫn cô thẳng lên tầng hai, đến trước một phòng làm việc lớn.
Bên trong có bốn chiếc bàn cũ. Một người đàn ông khoảng bốn, năm mươi tuổi đang đứng sắp xếp tài liệu. Cán bộ gọi từ cửa: “Chủ nhiệm Ngụy, đây là đồng chí Triệu Thư Hòa được sở đặc cách phân đến phòng nghiên cứu giảng dạy của ta, hôm nay đến nhận công tác.”
Chủ nhiệm Ngụy ngừng tay: “Đồng chí Tiểu Triệu phải không? Vào đi, vào đi! Tôi là Ngụy Hòa Bình, chủ nhiệm phòng nghiên cứu giảng dạy ngoại ngữ. Lãnh đạo còn đích thân gọi điện, dặn giao báu vật này cho tôi đấy.”
“Chào chủ nhiệm Ngụy, tôi là Triệu Thư Hòa. Sau này mong được anh chỉ bảo.” Triệu Thư Hòa thoải mái chìa tay bắt tay Ngụy Hòa Bình.
“Không dám nhận là chỉ bảo, chúng ta cùng học hỏi lẫn nhau.” Ngụy Hòa Bình chỉ vào chiếc bàn trống sát cửa sổ. “Đó là chỗ của cô, hôm qua vừa dọn sạch.”
Đúng lúc ấy, hai thanh niên khoảng ngoài hai mươi bước vào. Một người tầm vóc trung bình, mặt tròn, luôn nở nụ cười. Người kia cao hơn, chải tóc vuốt ngược kiểu đang thịnh hành, mặc bộ Trung Sơn màu xám, túi áo ngực còn cài hai chiếc bút máy.
Ngụy Hòa Bình gọi: “Nào, vừa hay đủ người! Thư Hòa, để tôi giới thiệu. Hai đồng chí này cũng mới vào phòng nghiên cứu giảng dạy năm nay, đều tốt nghiệp đại học công nông binh của tỉnh ta. Đây là Lý An, đây là Vương Kiến Giao.”
“Còn hai cậu, đây chính là đồng chí Tiểu Triệu mà tỉnh đặc biệt nhắc tên, Triệu Thư Hòa.”
Lý An nghe vậy vội bước tới: “Ôi, hóa ra đây là đồng chí Triệu Thư Hòa! Nghe danh đã lâu! Tôi là Lý An, sau này cùng làm một văn phòng, mong cô giúp đỡ nhiều.”
“Chào đồng chí Lý An.” Triệu Thư Hòa lịch sự gật đầu.
Cô quay sang nhìn người tên Vương Kiến Giao. Anh ta đảo mắt đánh giá Triệu Thư Hòa từ trên xuống dưới, rồi khịt mũi một tiếng. Không những không chìa tay, đến câu xã giao cũng chẳng nói, cứ thế phớt lờ cô rồi kéo ghế ngồi xuống.
Không khí trong văn phòng lập tức hơi khó xử.
Lý An vội hòa giải: “Đồng chí Kiến Giao tối qua đọc sách đến khuya nên tinh thần không tốt. Tiểu Triệu đừng để bụng nhé.”
Triệu Thư Hòa nhìn vẻ vênh váo của Vương Kiến Giao mà thấy khó hiểu. Nhưng cô vốn chẳng đặt người không liên quan vào lòng, cũng lười để ý đến anh ta, cứ thế quay về chỗ của mình.
Thái độ ấy ngược lại càng khiến Vương Kiến Giao đang giả vờ đọc báo khó chịu. Anh ta đường đường là sinh viên đại học công nông binh, được đại đội tốn biết bao công sức đề cử đi học. Học ba năm, tốt nghiệp lại được phân về Trường Bồi dưỡng Giáo viên tỉnh.
Trong mắt anh ta, mình chính là con cưng của trời. Còn Triệu Thư Hòa là cái thá gì? Một con bé vừa tốt nghiệp trung cấp sư phạm, chỉ nhờ may mắn đoạt giải trong một cuộc thi rồi khéo mồm kể khổ, kiếm được thiện cảm của lãnh đạo tỉnh mới được đặc cách vào cơ quan tốt như vậy.
Dựa vào đâu một đứa trung cấp lại được ngồi ngang hàng với sinh viên đại học? Vương Kiến Giao có cả trăm điều không phục.
Ngụy Hòa Bình ho một tiếng: “Được rồi, mọi người tạm ngừng việc, tôi thông báo chuyện chính.”
“Sở vừa có công văn chính thức. Để đẩy nhanh việc xây dựng đội ngũ giáo viên các địa phương, Sở Giáo dục quyết định để trường chúng ta đứng ra tổ chức một khóa bồi dưỡng giáo viên ngoại ngữ nòng cốt cấp tiểu học và trung học ở các huyện trong tỉnh. Ngày 22 tháng 7 năm 1977 khai giảng, kéo dài hai mươi lăm ngày. Tổng cộng năm mươi giáo viên từ các huyện sẽ đến báo danh từ ngày kia.”
Ngụy Hòa Bình nghiêm túc nhìn tài liệu trong tay: “Đây là nhiệm vụ trọng điểm do tỉnh trực tiếp chỉ đạo. Phòng nghiên cứu giảng dạy thiếu nhân lực. Sau khi ban lãnh đạo họp bàn, quyết định giao toàn bộ phần giảng chính môn toán và ngoại ngữ của khóa này cho đồng chí Triệu Thư Hòa phụ trách.”
Lời vừa dứt, chính Triệu Thư Hòa cũng ngẩn ra. Cô tưởng mới đến sẽ chỉ phụ giúp giáo viên lâu năm, không ngờ lại được giao đứng mũi chịu sào ngay.
Ngụy Hòa Bình tiếp tục phân công: “Đồng chí Triệu Thư Hòa có năng lực chuyên môn vững, từng thi đấu với các cao thủ trên toàn quốc ở kinh thành, để cô ấy chủ giảng là thích hợp nhất. Lý An, Vương Kiến Giao, hai cậu tuy tốt nghiệp đại học, nhưng về kinh nghiệm giảng dạy thực tế và kiến thức ngoại ngữ tiên tiến vẫn còn yếu. Khóa này, hai cậu làm trợ giảng cho đồng chí Triệu Thư Hòa.”
“Nhiệm vụ cụ thể của trợ giảng là giữ trật tự lớp học, thu phát tài liệu, sắp lịch và hỗ trợ Thư Hòa hoàn thành công tác giảng dạy. Quan trọng nhất, các cậu phải ngồi phía sau nghe giảng và ghi chép toàn bộ, nghiêm túc học hỏi phương pháp dạy của đồng chí ấy. Rõ chưa?”
“Rõ, rõ! Bảo đảm hoàn thành nhiệm vụ, nghiêm túc học tập đồng chí Triệu!” Lý An lớn tiếng đáp, tiện tay kéo tay áo Vương Kiến Giao.
Vương Kiến Giao mặt tái xanh, im lặng.
Ngụy Hòa Bình cũng chẳng buồn để ý: “Được rồi, tinh thần văn bản là thế. Thư Hòa, cô tranh thủ chuẩn bị giáo án. Mấy ngày này cần ai phối hợp thì cứ trực tiếp phân công hai cậu ấy. Tôi lên lầu họp một lát, mọi người làm quen công việc đi.”
Ngụy Hòa Bình vừa ra khỏi cửa, Vương Kiến Giao đã đập mạnh cốc trà xuống bàn: “Hoang đường! Đúng là trò cười lớn nhất thiên hạ! Đầu óc lãnh đạo trường này úng nước rồi à? Bắt tôi phụ việc cho một đứa tốt nghiệp trung cấp? Bắt tôi học theo cô ta?”
Lý An giật bắn mình, vội chạy tới kéo anh ta: “Cậu im đi! Chủ nhiệm còn chưa đi xa đâu!”