Triệu Thư Hòa nâng tách trà nhấp một ngụm cho dịu cổ: “Nhưng trước khi giải quyết những vật liệu cơ bản còn lại và máy công cụ chính xác, có một việc quan trọng. Các vị lãnh đạo ở đây xem ai có thể đứng ra chủ trì, làm thứ này trước được không?”.
Nghe có việc để làm, Trần Tiến vội hỏi: “Đồng chí Thư Hòa, đó là thứ gì?”.
“Máy tính! Tính toán hiện nay phiền phức quá! Ở phòng thí nghiệm, muốn suy ngược dữ liệu, tôi phải tính tay hoặc dùng loại máy cũ đục băng giấy. Một bộ dữ liệu phức tạp, mấy nghiên cứu viên cầm thước tính với bàn tính phải mất vài ngày. Giữa chừng chỉ cần một người chép nhầm dấu thập phân là công sức trước đó đổ sông đổ biển! Nếu có một lô máy tính tốt, tiến độ nghiên cứu ít nhất cũng nhanh hơn gấp mấy lần!”.
Nghe hai chữ “máy tính”, phó bộ trưởng Chu của Bộ Công nghiệp Điện tử cùng mấy chuyên gia tự động hóa ngồi ở góc phòng, nãy giờ ít có cơ hội lên tiếng, lập tức phấn chấn hẳn.
Phó bộ trưởng Chu vội nói: “Đồng chí Thư Hòa, bên bộ chúng tôi luôn chú trọng mảng máy tính điện tử! Mấy viện trong nước cũng đang phỏng chế và phát triển hệ thống vi tính mười sáu bit rồi. Nếu cô cần gấp, chúng tôi lập tức điều hai chiếc máy đời mới nhất từ Viện Máy tính Kinh Thị tới! Cô có yêu cầu cụ thể nào về hiệu năng không? Cứ đưa ra, cần cải tiến gì, chúng tôi về sẽ tổ chức các chuyên gia cả nước nghiên cứu giải quyết!”.
Lão Nghiêm, một chuyên gia nghiên cứu vũ khí bên cạnh, cũng nói: “Đúng vậy, kỹ sư Triệu, cứ nêu chỉ tiêu! Miễn giúp tăng tốc tính toán đạn đạo và mô phỏng cơ học kết cấu, chúng tôi sẽ cùng các đồng chí Bộ Điện tử tìm cách!”.
“Được, vậy tôi xin nêu vài đề xuất nhỏ, theo tiêu chuẩn vừa đủ dùng thôi.”
Triệu Thư Hòa nghĩ ngợi. Đưa ra siêu máy tính tối tân hay máy tính lượng tử lúc này cũng chẳng có ý nghĩa gì. Cô bèn truy cập không gian học tập trong đầu, lựa chọn cấu hình máy trạm công nghiệp và máy tính dân dụng phổ biến, ổn định nhất trên thị trường vào khoảng năm 2008, rồi lần lượt nói ra.
“Thứ nhất, bỏ mấy loại băng giấy đục lỗ và máy băng từ đi, chậm quá. Bộ xử lý trung tâm cũng không cần làm phức tạp, trước mắt cứ làm kiến trúc bốn lõi hoặc tám lõi, quy trình chế tạo khoảng bốn mươi lăm nanomet là được. Xung nhịp tối thiểu ba phẩy không gigahertz trở lên, nếu không khi chạy các phép tính lớn vẫn bị giật, chậm.”
Trong phòng, bút của phó bộ trưởng Chu và lão Nghiêm đang ghi chép đồng loạt dừng lại.
Bốn… bốn lõi? Bốn mươi lăm nanomet? Ba phẩy không gigahertz?
Chẳng phải con chip tiên tiến nhất vừa được Intel nghiên cứu trên thế giới hiện nay mới đạt xung nhịp vài megahertz, bề rộng đường mạch vẫn ở mức vài micromet sao? Gigahertz tức là hàng nghìn megahertz đấy!
Triệu Thư Hòa vẫn mải nói: “Thứ hai là bộ nhớ. Dung lượng hiện tại quá ít, đến một cơ sở dữ liệu tương đối lớn cũng không chứa nổi. RAM ít nhất phải bốn gigabyte, tốt nhất mở rộng được lên tám hoặc mười sáu gigabyte. Bộ nhớ lưu trữ bên ngoài dùng ổ cứng cơ học là được, dung lượng trước mắt năm trăm gigabyte, tốc độ bảy nghìn hai trăm vòng một phút. Nếu tiện nghiên cứu luôn ổ cứng thể rắn làm ổ hệ thống thì càng tốt.”
Một kỹ sư cao cấp am hiểu công nghệ ngồi cạnh phó bộ trưởng Bộ Điện tử trợn tròn mắt! Hiện nay bộ nhớ của một chiếc máy còn tính bằng kilobyte, vài trăm kilobyte đã là cấu hình hàng đầu. Vậy mà vị tổng công trình sư Triệu này mở miệng đã đòi bốn gigabyte, năm trăm gigabyte! Chênh lệch bao nhiêu lần? Cả triệu lần chứ ít gì!
Triệu Thư Hòa tiếp tục nêu yêu cầu: “Thứ ba, không thể chỉ xử lý số liệu. Chúng ta làm thiết kế cơ khí và mô phỏng động lực học chất lưu cho vũ khí, nhất định phải có khả năng xử lý đồ họa. Vì vậy cần một card đồ họa rời, bộ nhớ đồ họa khoảng một gigabyte là đủ, hỗ trợ tăng tốc phần cứng ba chiều. Màn hình cũng đừng dùng loại đèn hình cồng kềnh, nền xanh chữ trắng nữa, nhìn nhức mắt lắm. Làm luôn màn hình phẳng tinh thể lỏng hai mươi hai inch, độ phân giải một nghìn chín trăm hai mươi nhân một nghìn không trăm tám mươi, hiển thị đầy đủ màu sắc.”
“Cuối cùng là phần mềm. Phải có một hệ điều hành giao diện đồ họa hoàn chỉnh. Trên đó phát triển vài bộ phần mềm mô hình hóa công nghiệp ba chiều, phân tích cơ học phần tử hữu hạn và mô phỏng động lực học chất lưu. Sau này bất kể muốn chế tạo chiến đấu cơ hay tàu sân bay, cứ nhập bản thiết kế vào máy tính trước. Vật liệu chịu lực ra sao, hình dạng khí động học trong hầm gió có đạt hay không, luồng nhiệt sau khi tên lửa đánh lửa di chuyển thế nào, tất cả đều mô phỏng bằng hình ảnh động ba chiều ngay trên màn hình.”
Nói xong, Triệu Thư Hòa nhìn mọi người: “Đại khái thế thôi, yêu cầu không cao, toàn cấu hình cơ bản cả. Các vị xem bao giờ có thể bố trí cho tôi?”.
Không một ai trong phòng lên tiếng.
Phó bộ trưởng Chu của Bộ Công nghiệp Điện tử cùng mấy chuyên gia am hiểu kỹ thuật cứ như bị sét đánh. Họ nhìn mấy dòng “45 nanomet”, “3.0 GHz”, “RAM 4 GB”, “mô phỏng chất lưu ba chiều thời gian thực” ghi trong sổ, đầu óc ù ù, nghi ngờ không biết mình đã tỉnh ngủ hẳn chưa.
Hơn hai mươi người trong phòng, chẳng một ai dám nhận lời. Tất cả lặng lẽ ngậm miệng, người cúi xuống uống trà, người chăm chăm nhìn mặt bàn.
Triệu Thư Hòa nhìn những vị lãnh đạo vừa nãy còn hùng hồn khí phách, giờ đồng loạt im phăng phắc: “Sao mọi người không nói gì nữa? Lúc nãy chẳng phải đòi làm tàu sân bay chạy năng lượng hạt nhân, máy bay tàng hình và tên lửa xuyên lục địa sao? Toàn bộ bản vẽ cùng dữ liệu của tàu sân bay và tên lửa đều cần máy tính này xử lý đấy! Nào, vậy mình bắt đầu từ việc chế tạo chiếc máy tính này trước nhé!”.
Lão Nghiêm, chuyên gia vũ khí, dở khóc dở cười nhìn cô: “Kỹ sư Triệu ơi là kỹ sư Triệu! Cô nương ơi! Máy tính cô nói có phải máy tính bình thường đâu?! Nào là bốn mươi lăm nanomet, xung nhịp ba gigahertz, ổ cứng năm trăm gigabyte, còn đòi dùng hình ảnh động có màu để mô phỏng đường bay tên lửa và thử nghiệm hầm gió ngay trên màn hình… Cô có muốn nghe lại xem mình vừa nói gì không?!”.
Phó bộ trưởng Chu của Bộ Công nghiệp Điện tử cũng lắc đầu liên tục: “Đúng vậy, tổng công trình sư Triệu! Hiện nay chúng ta còn đang chật vật với công nghệ quang khắc mạch tích hợp ở kích thước trên một micromet, bộ nhớ mới ở mức vài trăm kilobyte. Cô đột nhiên yêu cầu nhảy vọt lớn đến vậy, có thể sao?”.
Trước những lời đó, Triệu Thư Hòa không hề hoảng, còn đáp lại đầy lý lẽ: “Chính các vị bảo tôi cứ đề xuất mà!”.
Mọi người: “…”.
Lãnh đạo Tống ngồi bên xem náo nhiệt nãy giờ, cuối cùng phá lên cười: “Nghe thấy chưa! Tôi đã bảo mấy ông già các anh nói chuyện viển vông rồi mà! Người ta giảng khoa học thì các anh cứ đòi điều ước, nào tàu sân bay, nào tên lửa. Giờ đồng chí Thư Hòa chiều ý các anh, liệt kê danh sách cấu hình máy tính cần có, sao không ai dám nhận nữa?”.
Vị lãnh đạo hải quân chống chế: “Tôi chẳng qua… chẳng qua thấy đồng chí Thư Hòa có bản lĩnh nên sốt ruột thôi! Ai ngờ muốn đóng một chiếc tàu lớn hay chế tạo máy bay, phía trước còn bị chặn bởi bao nhiêu thứ nghe còn chưa từng nghe thế này!”.
Thấy mọi người đã bình tĩnh, Triệu Thư Hòa mới thôi đùa: “Nếu thực sự muốn chế tạo những thứ lớn lao đó, trước tiên phải xây cho vững nền móng công nghiệp. Máy tính chỉ là một mắt xích, còn có máy công cụ chính xác, vật liệu độ tinh khiết cao, thiết bị quang khắc…”.
Nói tới đây, cô dừng lại một chút: “Đúng rồi, máy quang khắc! Nhất định phải nghiên cứu thứ này. Không có máy quang khắc thì không chế tạo được chip, máy tính cũng chỉ là chuyện nói suông.”
Lãnh đạo Tống cầm bút ghi lại: “Máy quang khắc, được, tôi ghi rồi. Đồng chí Thư Hòa, cô có thể liệt kê một danh sách những công nghệ then chốt phải chinh phục không?”.
“Được. Nhưng danh sách này sẽ rất dài.”
“Dài cũng không sợ, cô cứ viết.”
Triệu Thư Hòa cầm giấy bút viết ngay tại chỗ. Bút cô chạy rất nhanh, hết dòng này sang dòng khác: máy quang khắc, phiến silic tinh khiết cao, phần mềm thiết kế mạch tích hợp, công nghệ màn hình tinh thể lỏng, máy công cụ điều khiển số chính xác, chip tính toán hiệu năng cao, hệ điều hành…
Viết kín hai trang giấy, cô mới dừng bút: “Đây mới là những thứ cơ bản nhất. Nếu giải quyết được tất cả, con đường phía sau sẽ dễ đi hơn nhiều.”
Lãnh đạo Tống cầm danh sách lên xem. Nhiều dự án quá! “Đồng chí Thư Hòa, trong số này, cô có thể tham gia bao nhiêu?”.
Triệu Thư Hòa đáp: “Thời gian tới tôi vẫn chỉ có thể tập trung vào mảng vật liệu của mình, sức một người có hạn. Một vài hướng khác tôi có thể đưa ra ý tưởng, còn triển khai cụ thể vẫn phải trông vào các đồng chí ở từng viện nghiên cứu.”
Bí thư Lâm ngồi bên nói: “Vậy chúng ta chọn trước một vài hướng trọng điểm, tập trung lực lượng giải quyết.”
“Máy tính chắc chắn phải đặt lên hàng đầu. Có máy tính, hiệu quả nghiên cứu ở các lĩnh vực khác đều nâng lên được.”